COBALT - Wzmocnienie organów ścigania w regionie Morza Bałtyckiego w celu zwalczania nowych zagrożeń transgranicznych
projekt w trakcie realizacji
Program: Fundusz Bezpieczeństwa Wewnętrznego 2021-2027 (FBWP)
Wartość projektu: 930 723,33 zł
w tym:
- Dofinansowanie z budżetu Unii Europejskiej: 90% (837 651,00 zł),
- Współfinansowanie z budżetu państwa: 10% (93 072,33 zł),
Umowa o dofinansowanie: Porozumienie finansowe nr FBWP.02.01-IZ.00-0002/24 z dnia 15.04.2025 r.
Numer projektu: FBWP.02.01-IZ.00-0002/24
Okres realizacji: 01.11.2024 - 31.10.2026 r.
Wydarzenia związane z projektem
Cel projektu:
Podniesienie wydajności i usprawnienie codziennej współpr. międzynar. organów ścigania w regionie Morza Bałtyckiego zgodnie z obowiązującymi standardami i nowymi przepisami UE w dziedzinie transgran. współpr. organów ścigania i zarządzania informacjami poprzez podniesienie kompetencji i umiejętności funkcjonariuszy i pracowników Policji. Cel ten ma zostać osiągnięty przez poprawę wyników codziennej międzynar. współpr. organów ścigania zgodnie z wyższymi standardami, ustanowionymi w nowym prawod. UE (zalecenie Rady (UE) 2022/915 w sprawie operacyjnej współpr. w zakr. egzekwowania prawa oraz dyrektywa w sprawie wymiany inform. między organami ścigania państw członkowskich, uchylająca dec. ramową Rady 2006/960/WSiSW, a także dobre praktyki innych państw członkowskich opracowane w dziedzinie transgranicznej współpr. policyjnej i zarządzania informacjami.
Działania:
- Opracowywanie nowych skutecznych narzędzi współpr. transgranicznej - spotkanie inaugurujące oraz 4 warsztaty (szczegóły w części 'dodatkowe informacje'),
- Usprawnienie funkcjonowania SPOC (pojedynczego punktu kontaktowego) - 3 szkolenia, seminarium, 20 warsztatów dot. ustanowienia metodyki oceny zdolności SPOC,
- Stosowanie wspólnych działań i taktyki regionalnych sił policyjnych - 9 warsztatów, 3 szkolenia, seminarium oraz 2 spotkania,
- Zakup sprzętu i materiałów promocyjnych
Efekty:
- Opracowanie nowych skutecznych narzędzi współpr. transgranicznej,
- Usprawnienie funkcjonowania SPOC,
- Stosowanie wspólnych działań i taktyk przez regionalne siły policyjne,
- Usprawnienie działań policji w rejonie przygranicznym
Projekt przyniesie korzyści dla UE poprzez wzmocnienie współpr. policyjnej, a tym samym zwiększenie bezpieczeństwa w regionie Morza Bałtyckiego, który jest integralną częścią strefy Schengen. Przyniesie również pośrednie korzyści innym państwom członkowskim UE, które będą mogły dostosować dobre praktyki do swoich potrzeb.
Grupy docelowe:
Funkcjonariusze i pracownicy policji odpowiedzialni za współpracę międzynarodową w ramach SPOC (Single Point of Contact) jak również, na szczeblu lokalnym w rejonie przygranicznym z Litwą (KWP Białystok).
Aktualności:
- 15 kwietnia 2025 roku zostało podpisane porozumienie finansowe nr FBWP.02.01-IZ.00-0002/24,
- W dniach 28-29/05/2025 na Litwie zrealizowano spotkanie inaugurujące projekt, w którym wzięli udział przedstawiciele BMWP KGP, BF KGP oraz KWP w Białymstoku. Podczas spotkania uczestnicy przedstawili aktualne stany realizacji zaleceń Rady (UE) 2022/915 z 9 czerwca 2022 r. w sprawie współpracy operacyjnej w zakresie egzekwowania prawa w każdym z krajów partnerskich uczestniczących w projekcie COBALT i uczestniczących krajów gościnnych; Spotkanie posłużyło również zgromadzeniu członków zespołu projektowego z każdego kraju partnerskiego w celu wymiany poglądów, omówienia i zaplanowania przyszłych działań projektowych.
- W drugiej połowie 2025 r. na bieżąco odbywały się warsztaty z przedstawicielami Policji litewskiej w ramach II komponentu dot. poprawy działania SPOC. W ramach zadania 1. Key Performance Indicator (KPI) and SPOC capacity evaluation methodology/ Ustanowienie metodologii oceny zdolności SPOC w dniach 09-10/10/2025 – na Litwie odbyło się W spotkaniu wzięli udział przedstawiciele BMWP KGP. Warsztaty rozpoczęto od posumowania poprzednich spotkań, następnie skupiono się na opracowaniu uniwersalnego dokumentu który charakteryzuje sposób oceny funkcjonowania Pojedynczego Punktu Kontaktowego. Dokument ten zapewni wspólną podstawę do oceny SPOC we wszystkich krajach uczestniczących. Finalny produkt został opracowany przez stronę litewską i rozesłany do partnerów.
- W drugiej połowie 2025 r. w ramach warsztatów z Litwą i Łotwą opracowano również Program szkolenia funkcjonariuszy SPOC – dokument mający na celu ustanowienie wspólnego programu szkolenia dla personelu SPOC, określającego wymagania dotyczące wiedzy, które muszą być spełnione, w tym w takich obszarach jak np. ramy prawne, wybór odpowiednich kanałów komunikacji policyjnej oraz rozwiązania techniczne.
- W I kwartale 2026 r. odbyły się działania w ramach I Komponentu dot. opracowania nowych skutecznych narzędzi współpracy transgranicznej. Dokonano analizy i przeglądu istniejących bilateralnych i multilateralnych umów oraz omówiono wszelkich wątpliwości, które pojawiły się w trakcie wcześniejszych etapów prac nad nową wersją umowy o współpracy w zakresie zwalczania przestępczości i wspólnych działaniach w obszarach przygranicznych. Ponadto dokonano przeglądu i analizy istniejących umów międzynarodowych regulujących współpracę organów ścigania Polski i Litwy. Poruszono ostatnie wątpliwości występujące między stronami dotyczące wykroczeń, PNR, Oficerów Łącznikowych czy obserwacji trans granicznej. Wypracowany kompromis posłuży stronom do przedstawienia ostatecznych stanowisk podczas następnego etapu prac nad umową na poziomie ministerialnym.
- W ramach II Komponentu dot. usprawnienia funkcjonowania SPOC przeprowadzono Działanie w zakresie Opracowania wspólnych standardowych ram dla statystyk pojedynczych punktów kontaktowych. Warsztaty służyły ułatwieniu wymiany informacji i zrozumieniu rozwiązań stosowanych w każdym kraju uczestniczącym w tworzeniu danych statystycznych. Dyskusja skupiła się na nowej dyrektywie w sprawie wymiany informacji oraz na sposobie podejścia poszczególnych krajów do jej wdrażania. W ramach Działania dot. Opracowania wspólnych standardowych ram dla statystyk pojedynczych punktów kontaktowych w styczniu 2026 r. odbyły się warsztaty, podczas których został sfinalizowany dokument Draft statistics for SPOC. Dokument zawiera opis stosowanych rozwiązań w zakresie prowadzonych statystyk oraz omawia wymagania stawiane przez ustawodawstwo unijne przed krajami członkowskimi w tym zakresie. Dokument wprowadza wspólne rozwiązania dotyczące stosowanych definicji określających pilność danego wniosku, określa krótko stosowane kanały wymiany informacji, wprowadza wspólne rozwiązania w zakresie stosowanego nazewnictwa poszczególnych spraw jak również określa okresy raportowe dla poszczególnego rodzaju danych.
- W styczniu i lutym 2026 r. odbywały się warsztaty w zakresie Rozszerzenia współpracy SPOC z regionalnym dowództwem Policji poprzez zwiększenie zdolności i przegląd modelowych ram współpracy na szczeblu regionalnym z udziałem przedstawicieli organów ścigania z Litwy, Łotwy oraz Polski. Warsztaty zakończyły się wypracowaniem zrębów dokumentu opartego na koncepcji oficerów kontaktowych, który ma stać się fundamentem dla przyszłego modelu współpracy regionalnej.
- W dniach 2–3 marca 2026 r. w Wilnie odbyły się warsztaty menedżerskie pt. „Development of managerial capacities and change management”. W szkoleniu uczestniczyło 21 przedstawicieli organów ścigania z Litwy, Łotwy oraz Polski, reprezentujących jednostki odpowiedzialne za współpracę międzynarodową, w szczególności struktury SPOC.
- W czerwcu 2026 r. 2026 r. odbyły warsztaty na Litwie pod nazwą „Analiza i przegląd istniejących bilateralnych i multilateralnych umów”. Działanie jest realizowane w związku z obecnie trwającymi pracami nad nową Umową między Rządem RP a Rządem Republiki Litewskiej o współpracy w zwalczaniu przestępczości i wspólnych działaniach na obszarach przygranicznych Podczas spotkania omówione zostały uwagi Strony polskiej i litewskiej do projektu Umowy Rządem RP a Rządem Republiki Litewskiej o współpracy w zwalczaniu przestępczości i wspólnych działaniach na obszarach przygranicznych, w szczególności uwagi dotyczące wykroczeń.
- W czerwcu 2026 r. odbyły się warsztaty dot. opracowania procedur transgranicznych operacji policyjnych mających na celu zapobieganie przestępstwom na granicy wewnętrznej z udziałem przedstawicieli Polski, Litwy i Łotwy. Działanie jest realizowane w ramach komponentu III dot. stosowania wspólnych działań i taktyk przez regionalne siły policyjne. Podczas spotkania omówiono istniejące modele współpracy przy patrolach granicznych, ze szczególnym uwzględnieniem polsko-litewskiej współpracy w regionie suwalskim oraz litewsko-łotewskiej w modelu dystryktów granicznych. Przedstawiciele Litwy zwrócili uwagę na kluczowe wyzwania systemowe, takie jak brak jasnej podstawy prawnej dla niezaplanowanych patroli nagłych, skomplikowane procedury oraz niedostateczne wykorzystanie analizy ryzyka. Uczestnicy uzgodnili, że celem warsztatów jest opracowanie wspólnych wytycznych. We wrześniu 2026 r. odbyło się drugie spotkanie warsztatowe. Omówiono projekt wspólnego dokumentu, którego przygotowanie powierzono stronie polskiej.