COBALT: Warsztaty poświęcone kanałom komunikacji Pojedynczych Punktów Kontaktowych (SPOC)
W ramach projektu przedstawiciele Polski, Litwy i Łotwy spotkali się 7 maja 2026 r. podczas pierwszych warsztatów poświęconych kanałom komunikacji Pojedynczych Punktów Kontaktowych (SPOC). Spotkanie odbyło się w formie zdalnej i zebrało ekspertów z wydziałów strategicznych i operacyjnych uczestniczących państw, aby zająć się przeglądem istniejących mechanizmów dotyczących wyboru policyjnych kanałów wymiany informacji, ich ram operacyjnych oraz podstaw prawnych oraz pilnego wypracowania wspólnego podejścia do tej kwestii, z uwzględnieniem odpowiednich krajowych strategii oraz wymogów wynikających z ram prawnych Unii Europejskiej.
Bezpieczna Sieć Wymiany Informacji
Głównym celem warsztatów było opracowanie wspólnych wytycznych dotyczących doboru kanałów komunikacji, ze szczególnym naciskiem na priorytetyzację Bezpiecznej Sieci Wymiany Informacji (SIENA) jako domyślnego mechanizmu udostępniania danych między państwami członkowskimi UE. Inicjatywa ta jest zgodna z Dyrektywą UE 2023/977 w sprawie wymiany informacji (IED), która wskazuje SIENĘ jako główny kanał wymiany, chyba że konkretne instrumenty prawne, takie jak przepisy dotyczące Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) lub Passengers Name Record (PNR), stanowią inaczej.
W trakcie sesji każda delegacja przedstawiła swoje obecne ramy operacyjne. Prezentacja polska omówiła istniejące podstawy prawne oraz rolę Oficerów Kontaktowych (OK). Delegacja litewska podkreśliła konieczność kompleksowych wytycznych w celu usprawnienia doboru kanałów, natomiast prelekcja łotewska zaznaczyła operacyjne zalety bezpośredniej integracji SIENY z Systemem Zarządzania Sprawami (CMS).
Przede wszystkim SIENA
Uczestnicy zgodzili się co do podejścia „SIENA First" dla wymian między członkami UE, jednocześnie uznając konieczność korzystania z kanału Interpol I-24/7 do współpracy globalnej. Warsztaty poruszyły również kwestię pilności realizacji wniosków; jednomyślnie podkreślono, że w sytuacjach zagrażających życiu lub zdrowiu osób priorytetem musi być najszybsza możliwa komunikacja, niezależnie od ustanowionych standardów.`
Element długiej ścieżki do realizacji celu
Warsztaty były kontynuowane dniach 25-26 maja 2026 r. w Warszawie, podczas których opracowany został dokument strategiczny zatytułowany „Common guidelines for the selection of channels of communication in order to prioritize SIENA application”. Jego głównym celem jest przegląd istniejących praktyk w Polsce, Litwie i na Łotwie w zakresie stosowanych kanałów wymiany informacji i - przede wszystkim - standaryzacja procesów wymiany informacji w ramach współpracy międzynarodowej, ze szczególnym naciskiem na rolę Jednostek Kontaktowych (SPOC). Dokument podkreśla głównie obowiązek stosowania aplikacji SIENA jako domyślnego kanału wymiany informacji między państwami członkowskimi Unii Europejskiej, zgodnie z Dyrektywą (UE) 2023/977. Wspólne wytyczne kładą nacisk na kilka kluczowych zasad:
- Bezpieczeństwo i poufność: Informacje oznaczone jako „niejawne" muszą być przesyłane wyłącznie przez SIENA,
- Zapobieganie dublowaniu: Należy stosować zasadę „Jeden kanał na jeden wniosek o udzielenie informacji", co oznacza, że odpowiedź wysyłana jest tym samym kanałem, przez który wpłynął wniosek,
- Pilne sprawy: W sytuacjach wymagających natychmiastowej reakcji (jak zagrozenie życia i zdrowia) zalecane jest nawiązanie kontaktu telefonicznego, z późniejszym potwierdzeniem w fromie korespondencji elekktronicznej,
- Terminowość: Wytyczne przypominają o ustawowych terminach odpowiedzi na wnioski – 8 godzin dla spraw pilnych (gdy dane są dostępne) lub 3 dni na ich pozyskanie, a 7 dni dla wniosków niepilnych.
O projekcie COBALT
Głównym celem projektu jest podniesienie wydajności i usprawnienie codziennej współpr. międzynar. organów ścigania w regionie Morza Bałtyckiego zgodnie z obowiązującymi standardami i nowymi przepisami UE w dziedzinie transgran. współpr. organów ścigania i zarządzania informacjami poprzez podniesienie kompetencji i umiejętności funkcjonariuszy i pracowników Policji. Cel ten ma zostać osiągnięty przez poprawę wyników codziennej międzynar. współpr. organów ścigania zgodnie z wyższymi standardami, ustanowionymi w nowym prawod. UE (zalecenie Rady (UE) 2022/915 w sprawie operacyjnej współpr. w zakr. egzekwowania prawa oraz dyrektywa w sprawie wymiany inform. między organami ścigania państw członkowskich, uchylająca dec. ramową Rady 2006/960/WSiSW, a także dobre praktyki innych państw członkowskich opracowane w dziedzinie transgranicznej współpr. policyjnej i zarządzania informacjami.
Więcej informacji o FBWP 2021-2027